przejdź do zawartości


Europejski Trybunał Obrachunkowy

Podobnie jak w krajowych systemach ustrojowych, również w Unii Europejskiej występują zróżnicowane formy kontroli finansów publicznych, która stanowi jeden z przejawów demokratycznego charakteru funkcjonowaniu sektora publicznego, w tym także "międzynarodowego". Analogicznie do systemów krajowych, także we Wspólnotach możemy wyróżnić dwa podstawowe rodzaje kontroli: kontrolę wewnętrzną i zewnętrzną.

Kontrolę wewnętrzną operacji (w tym także tych realizowanych w państwach członkowskich) związanych z wpływami i wydatkami z budżetu wspólnotowego sprawują kontrolerzy finansowi (wewnętrzni audytorzy), ustanawiani w każdej z instytucji organów Wspólnot oraz księgowi, zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu finansowym Rady. Kontrola pozyskiwania środków stanowiących stronę dochodową budżetu wspólnotowego leży w niemal wyłącznej kompetencji państw członkowskich. Niezależnie od tego Komisja Europejska wypracowała i nadzoruje określone instrumenty nakierowane na zwalczanie nadużyć, w ramach których dysponuje m.in. możliwościami przeprowadzania własnych kontroli "na miejscu".

Kontrolę zewnętrzną wykonania budżetu sprawują Europejski Trybunał Obrachunkowy (zwany także Trybunałem Audytorów lub Trybunałem Rewidentów Księgowych) oraz Parlament Europejski, który corocznie głosuje w sprawie udzielenia absolutorium Komisji Europejskiej z wykonania budżetu.

Europejski Trybunał Obrachunkowy został powołany 22 lipca 1975 r. na mocy traktatu brukselskiego. Od rozpoczęcia prac w październiku 1977 r. ma swoją siedzibę w Luksemburgu. Traktat z Maastricht z 7 listopada 1992 r. wzmocnił pozycję i niezależność Trybunału Obrachunkowego, nadając mu status jednej z głównych instytucji Wspólnot Europejskich. Traktat amsterdamski z 2 października 1997 r. oficjalnie rozszerzył zakres kontroli Trybunału na drugi (Wspólna Polityka Zagraniczna i Bezpieczeństwa) i trzeci (Wymiar Sprawiedliwości i Sprawy Wewnętrzne) filar oraz podkreślił jego rolę w walce z nadużyciami i nieprawidłowościami. Ponadto traktat potwierdził prawo Trybunału do odwoływania się do Trybunału Sprawiedliwości w celu ochrony swoich prerogatyw względem innych instytucji Unii Europejskiej.

Zadania Trybunału:

  • kontroluje rozliczenia wszystkich dochodów i wydatków UE oraz ustanowionych przez nią organów, o ile odpowiedni akt założycielski nie wyklucza takiej kontroli;
  • bada legalność i prawidłowość dochodów i wydatków UE oraz kontroluje właściwe zarządzanie finansami;
  • przygotowuje Sprawozdania Roczne z wykonania budżetu Unii Europejskiej za każdy rok obrachunkowy, a także Poświadczenia Wiarygodności (DAS) rozliczeń Unii w danym roku;
  • o ile zaistnieje taka potrzeba, może w każdej chwili przedstawić swoje uwagi w formie Sprawozdań Specjalnych;
  • informuje o przypadkach nieprawidłowości lub podejrzeniach nadużyć wykrytych w czasie kontroli;
  • dostarcza oficjalnych opinii na temat prawodawstwa UE w kwestiach związanych z finansami;
  • uczestniczy w konsultacjach w przypadku jakichkolwiek propozycji działań przeciwko nadużyciom;
  • wspiera Parlament Europejski, który jest odpowiedzialny za udzielenie absolutorium z wykonania budżetu, w sprawowaniu kontroli w zakresie wykonania budżetu poprzez publikację sprawozdań i opinii z kontroli.

Zobacz także:

Trybunał nie dysponuje uprawnieniami sądowymi, dlatego jego sprawozdania i opinie nie są prawnie wiążące. Składa się z przedstawicieli państw członkowskich UE, mianowanych na sześć lat przez Radę Unii Europejskiej, po zasięgnięciu opinii Parlamentu Europejskiego. Członkowie Trybunału wybierają spośród siebie Prezesa na okres trzech lat, sami zaś tworzą kolegium, które stanowi główny organ decyzyjny tej instytucji.

Więcej informacji:

Ostatnia modyfikacja strony: 2010.02.19, 12:23.