Perspektywa finansowa na lata 2007-2013
Roczne budżety UE są uchwalane z uwzględnieniem średnioterminowych ram finansowych, określanych jako perspektywy finansowe. Są one sporządzane na okresy kilkuletnie (5-7 letnie) i pozwalają na podejmowanie wspólnych działań o dłuższym niż rok horyzoncie czasowym.
Wydatki zawarte w perspektywie finansowej są podzielone na grupy. Są one wyrazem głównych priorytetów politycznych przyjętych przez kraje członkowskie na następne kilka lat. W odniesieniu do każdej z grup określany jest pułap, jeśli chodzi o zobowiązania dotyczące wydatków na dany rok budżetowy. Maksymalna wielkość płatności jest określana zarówno w euro, jak i jako relacja procentowa do DNB (dochodu narodowego brutto) Wspólnoty. Wielkość wydatków określonych w obowiązującej w danym czasie perspektywie, jest corocznie aktualizowana z uwzględnieniem wzrostu cen oraz zmiany DNB.
Perspektywę finansową od budżetów rocznych odróżnia brak strony dochodowej oraz określenie szczegółowości wydatków na poziomie limitów w odniesieniu do głównych ich grup, co daje pewną swobodę przy kształtowaniu wysokości wydatków w ramach poszczególnych grup. Takie same - zarówno w wieloletniej perspektywie finansowej, jak i budżecie rocznym - są ogólna klasyfikacja i układ grup wydatków, co ułatwia porównanie budżetu z postanowieniami perspektywy.
Perspektywy finansowe są zawierane w ramach tzw. porozumień międzyinstytucjonalnych, tj. uzgodnień pomiędzy Radą UE, Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską, które pomimo tego, że nie są prawnie wiążące, mają duże znaczenie polityczne.
Pierwsze porozumienie międzyinstytucjonalne podpisano w 1988 r. Zawierało ono Perspektywę Finansową na lata 1988-1992 (I Pakiet Delors'a). Kolejne porozumienie zostało osiągnięte w 1993 r., wraz z nową perspektywą finansową na lata 1993-1999 (II Pakiet Delors'a).
Podstawą ustalenia Perspektywy Finansowej na lata 2000-2006 było przyjęcie w 1999 r. dokumentu Agenda 2000. Zostały w nim zawarte propozycje reformy wspólnej polityki rolnej, zmian w finansowaniu rozwoju regionalnego, a także zasady finansowania procesu rozszerzenia Unii o nowe kraje członkowskie.
Prace nad nową Perspektywą Finansową na lata 2007-2013 rozpoczęły się już w 2004 r. Punktem wyjścia było przyjęcie przez Komisję Europejską komunikatu z dnia 10 lutego 2004 r. Budowanie naszej wspólnej przyszłości - Wyzwania polityczne i środki budżetowe w rozszerzonej Unii, zawierającego projekt nowej Perspektywy Finansowej 2007-2013. Najpierw w sprawie budżetu musiały porozumieć się rządy państw Unii, które osiągnęły ostateczne porozumienie na szczycie Rady w grudniu 2005 r. Potem jednak eurodeputowani, rozczarowani zbyt niskim poziomem wydatków, zagrozili jego odrzuceniem. Ostatecznie, po długich negocjacjach, dotyczących m.in. procentu udziału unijnego budżetu w dochodzie narodowym brutto Wspólnoty, projekt nowej Perspektywy Finansowej na lata 2007-2013 został przyjęty 17 maja 2006 r. w ramach Międzyinstytucjonalnego Porozumienia w sprawie dyscypliny budżetowej i poprawy procedury budżetowej pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją Europejską.
Wynegocjowano, iż budżet będzie stanowił 1,05 proc. DNB Unii Europejskiej. Jest to mniej niż proponowała Komisja Europejska (1.14%), jednakże więcej niż postulowali najwięksi płatnicy netto (kraje, które do unijnej kasy więcej wpłacają, niż z niej wypłacają) - 1%.
Postanowiono także, że do kilku ważnych spraw, jak np. kwestii rabatu brytyjskiego czy Wspólnej Polityki Rolnej, instytucje wspólnotowe powrócą w 2008/2009 r. podczas przeglądu ram finansowych. Debatę nad strukturą i kierunkami przyszłych priorytetów UE w zakresie wydatków, funkcjonowania budżetu i zaspokajania potrzeb związanych z finansowaniem polityki UE, rozpoczął komunikat KE pt. Reformowanie budżetu, zmienianie Europy z dnia 12 września 2007 r. Dokument ten otworzył publiczne konsultacje w sprawie przeglądu budżetu w okresie 2008-2009, które stały się podstawą do prac nad przeglądem finansów UE.
Grupy i wielkość wydatków w poszczególnych latach w ramach Perspektywy Finansowej 2007-2013 przedstawia poniższa tabela:(a)
| Środki na zobowiązania | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | Ogółem 2007-2013 |
| 1. Trwały wzrost | 53 979 | 57 653 | 61 696 | 63 555 | 63 974 | 66 964 | 69 957 | 437 778 |
| 1a Konkurencyjność na rzecz wzrostu i zatrudnienia |
8 918 | 10 386 | 13 269 | 14 167 | 12 987 | 14 203 | 15 433 | 89 363 |
| 1b Spójność na rzecz wzrostu i zatrudnienia |
45 061 | 47 267 | 48 427 | 49 388 | 50 987 | 52 761 | 54 524 | 348 415 |
| 2. Zarządzanie zasobami naturalnymi i ich ochrona | 55 143 | 59 193 | 56 333 | 59 955 | 60 338 | 60 810 | 61 289 | 413 061 |
| w tym: wydatki związane z rynkiem i płatności bezpośrednie | 45 759 | 46 217 | 46 679 | 47 146 | 47 617 | 48 093 | 48 574 | 330 085 |
| 3. Obywatelstwo, wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość | 1 273 | 1 362 | 1 518 | 1 693 | 1 889 | 2 105 | 2 376 | 12 216 |
| 3a Wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość |
637 | 747 | 867 | 1 025 | 1 206 | 1 406 | 1 661 | 7 549 |
| 3b Obywatelstwo |
636 | 615 | 651 | 668 | 683 | 699 | 715 | 4 667 |
| 4. UE jako partner globalny | 6 578 | 7 002 | 7 440 | 7 893 | 8 430 | 8 997 | 9 595 | 55 935 |
| 5. Administracja | 7 039 | 7 380 | 7 525 | 7 882 | 8 334 | 8 670 | 9 095 | 55 925 |
| 6. Wyrównania | 445 | 207 | 210 | 862 | ||||
| Środki na zobowiązania ogółem (b) | 124 457 | 132 797 | 134 722 | 140 978 | 142 965 | 147 546 | 152 312 | 975 777 |
| Jako procent DNB (dochodu narodowego brutto) UE | 1,02% | 1,08% | 1,16% | 1,18% | 1,16% | 1,13% | 1,12% | 1,12% |
| Środki na płatności (c) | 122 190 | 129 681 | 120 445 | 134 289 | 134 280 | 141 360 | 143 331 | 925 576 |
| Jako procent DNB | 1,00% | 1,05% | 1,04% | 1,12% | 1,09% | 1,08% | 1,05% | 1,06% |
| Pułap środków własnych jako procent DNB | 1,24% | 1,24% | 1,24% | 1,23% (d) | 1,23% | 1,23% | 1,23% | 1,23% |
(a) w mln EUR - ceny na 2012 r. dostosowane zgodnie z komunikatem Komisji do PE i Rady - KOM(2011) 199
(b) Środki na zobowiązania - określają ogólny koszt podejmowanych w danym roku budżetowym zobowiązań do wydatkowania kwot z budżetu UE w okresie dłuższym niż jeden rok budżetowy.
(c) Środki na płatności - określają wielkość wydatków w konkretnym roku budżetowym, ponoszonych na pokrycie zobowiązań z obecnego i poprzednich lat budżetowych.
Różnice między środkami na zobowiązania a środkami na płatności wynikają z faktu, że zobowiązania na wieloletnie programy i projekty są z reguły zapisywane w roku, w którym zapadła decyzja o ich przyznaniu, ale wypłacane są one później, w miarę jak realizowany jest program lub projekt.
(d) Ze względu na zmiany w obliczaniu DNB, od 2010 r. zmienił się pułap zasobów własnych (zob. decyzja Rady 2010/196 oraz komunikat Komisji COM(2010) 162).
Więcej informacji:
Ostatnia modyfikacja strony: 2012.04.30, 10:01.