przejdź do zawartości


Perspektywa finansowa na lata 2007-2013

Roczne budżety UE są uchwalane z uwzględnieniem średnioterminowych ram finansowych, określanych jako perspektywy finansowe. Są one sporządzane na okresy kilkuletnie (5-7 letnie) i pozwalają na podejmowanie wspólnych działań o dłuższym niż rok horyzoncie czasowym.
Wydatki zawarte w perspektywie finansowej są podzielone na grupy. Są one wyrazem głównych priorytetów politycznych przyjętych przez kraje członkowskie na następne kilka lat. W odniesieniu do każdej z grup określany jest pułap, jeśli chodzi o zobowiązania dotyczące wydatków na dany rok budżetowy. Maksymalna wielkość płatności jest określana zarówno w euro, jak i jako relacja procentowa do DNB (dochodu narodowego brutto) Wspólnoty. Wielkość wydatków określonych w obowiązującej w danym czasie perspektywie, jest corocznie aktualizowana z uwzględnieniem wzrostu cen oraz zmiany DNB.
Perspektywę finansową od budżetów rocznych odróżnia brak strony dochodowej oraz określenie szczegółowości wydatków na poziomie limitów w odniesieniu do głównych ich grup, co daje pewną swobodę przy kształtowaniu wysokości wydatków w ramach poszczególnych grup. Takie same - zarówno w wieloletniej perspektywie finansowej, jak i budżecie rocznym - są ogólna klasyfikacja i układ grup wydatków, co ułatwia porównanie budżetu z postanowieniami perspektywy.

Perspektywy finansowe są zawierane w ramach tzw. porozumień międzyinstytucjonalnych, tj. uzgodnień pomiędzy Radą UE, Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską, które pomimo tego, że nie są prawnie wiążące, mają duże znaczenie polityczne.
Pierwsze porozumienie międzyinstytucjonalne podpisano w 1988 r. Zawierało ono Perspektywę Finansową na lata 1988-1992 (I Pakiet Delors'a). Kolejne porozumienie zostało osiągnięte w 1993 r., wraz z nową perspektywą finansową na lata 1993-1999 (II Pakiet Delors'a).
Podstawą ustalenia Perspektywy Finansowej na lata 2000-2006 było przyjęcie w 1999 r. dokumentu Agenda 2000. Zostały w nim zawarte propozycje reformy wspólnej polityki rolnej, zmian w finansowaniu rozwoju regionalnego, a także zasady finansowania procesu rozszerzenia Unii o nowe kraje członkowskie.

Prace nad nową Perspektywą Finansową na lata 2007-2013 rozpoczęły się już w 2004 r. Punktem wyjścia było przyjęcie przez Komisję Europejską komunikatu z dnia 10 lutego 2004 r. Budowanie naszej wspólnej przyszłości - Wyzwania polityczne i środki budżetowe w rozszerzonej Unii, zawierającego projekt nowej Perspektywy Finansowej 2007-2013. Najpierw w sprawie budżetu musiały porozumieć się rządy państw Unii, które osiągnęły ostateczne porozumienie na szczycie Rady w grudniu 2005 r. Potem jednak eurodeputowani, rozczarowani zbyt niskim poziomem wydatków, zagrozili jego odrzuceniem. Ostatecznie, po długich negocjacjach, dotyczących m.in. procentu udziału unijnego budżetu w dochodzie narodowym brutto Wspólnoty, projekt nowej Perspektywy Finansowej na lata 2007-2013 został przyjęty 17 maja 2006 r. w ramach Międzyinstytucjonalnego Porozumienia w sprawie dyscypliny budżetowej i poprawy procedury budżetowej pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją Europejską.

Wynegocjowano, iż budżet będzie stanowił 1,05 proc. DNB Unii Europejskiej. Jest to mniej niż proponowała Komisja Europejska (1.14%), jednakże więcej niż postulowali najwięksi płatnicy netto (kraje, które do unijnej kasy więcej wpłacają, niż z niej wypłacają) - 1%.

Postanowiono także, że do kilku ważnych spraw, jak np. kwestii rabatu brytyjskiego czy Wspólnej Polityki Rolnej, instytucje wspólnotowe powrócą w 2008/2009 r. podczas przeglądu ram finansowych. Debatę nad strukturą i kierunkami przyszłych priorytetów UE w zakresie wydatków, funkcjonowania budżetu i zaspokajania potrzeb związanych z finansowaniem polityki UE, rozpoczął komunikat KE pt. Reformowanie budżetu, zmienianie Europy z dnia 12 września 2007 r. Dokument ten otworzył publiczne konsultacje w sprawie przeglądu budżetu w okresie 2008-2009, które stały się podstawą do prac nad przeglądem finansów UE.

Grupy i wielkość wydatków w poszczególnych latach w ramach Perspektywy Finansowej 2007-2013 przedstawia poniższa tabela:(a)

Środki na zobowiązania 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Ogółem
2007-2013
1. Trwały wzrost 53 979 57 653 61 696 63 555 63 974 66 964 69 957 437 778
1a
Konkurencyjność na rzecz wzrostu i zatrudnienia
8 918 10 386 13 269 14 167 12 987 14 203 15 433 89 363
1b
Spójność na rzecz wzrostu i zatrudnienia
45 061 47 267 48 427 49 388 50 987 52 761 54 524 348 415
2. Zarządzanie zasobami naturalnymi i ich ochrona 55 143 59 193 56 333 59 955 60 338 60 810 61 289 413 061
w tym: wydatki związane z rynkiem i płatności bezpośrednie 45 759 46 217 46 679 47 146 47 617 48 093 48 574 330 085
3. Obywatelstwo, wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość 1 273 1 362 1 518 1 693 1 889 2 105 2 376 12 216
3a
Wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość
637 747 867 1 025 1 206 1 406 1 661 7 549
3b
Obywatelstwo
636 615 651 668 683 699 715 4 667
4. UE jako partner globalny 6 578 7 002 7 440 7 893 8 430 8 997 9 595 55 935
5. Administracja 7 039 7 380 7 525 7 882 8 334 8 670 9 095 55 925
6. Wyrównania 445 207 210         862
Środki na zobowiązania ogółem (b) 124 457 132 797 134 722 140 978 142 965 147 546 152 312 975 777
Jako procent DNB (dochodu narodowego brutto) UE 1,02% 1,08% 1,16% 1,18% 1,16% 1,13% 1,12% 1,12%
Środki na płatności (c) 122 190 129 681 120 445 134 289 134 280 141 360 143 331 925 576
Jako procent DNB 1,00% 1,05% 1,04% 1,12% 1,09% 1,08% 1,05% 1,06%
Pułap środków własnych jako procent DNB 1,24% 1,24% 1,24% 1,23% (d) 1,23% 1,23% 1,23% 1,23%


(a) w mln EUR - ceny na 2012 r. dostosowane zgodnie z komunikatem Komisji do PE i Rady - KOM(2011) 199 
(b) Środki na zobowiązania - określają ogólny koszt podejmowanych w danym roku budżetowym zobowiązań do wydatkowania kwot z budżetu UE w okresie dłuższym niż jeden rok budżetowy.
(c) Środki na płatności - określają wielkość wydatków w konkretnym roku budżetowym, ponoszonych na pokrycie zobowiązań z obecnego i poprzednich lat budżetowych.
Różnice między środkami na zobowiązania a środkami na płatności wynikają z faktu, że zobowiązania na wieloletnie programy i projekty są z reguły zapisywane w roku, w którym zapadła decyzja o ich przyznaniu, ale wypłacane są one później, w miarę jak realizowany jest program lub projekt.
(d) Ze względu na zmiany w obliczaniu DNB, od 2010 r. zmienił się pułap zasobów własnych (zob. decyzja Rady 2010/196 oraz komunikat Komisji COM(2010) 162).

Więcej informacji:

Ostatnia modyfikacja strony: 2012.04.30, 10:01.